EU cảnh báo thực phẩm Việt Nam: Doanh nghiệp cần siết kiểm soát an toàn thực phẩm

Rà soát kỹ ghi nhãn, thành phần và chất gây dị ứng

Văn phòng SPS Việt Nam (Văn phòng Thông báo và Điểm hỏi đáp quốc gia về Vệ sinh Dịch tễ và Kiểm dịch Động thực vật Việt Nam) của Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa đề nghị Cục Hải quan (Bộ Tài chính) và Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương) phối hợp thông tin, khuyến nghị các doanh nghiệp xuất khẩu chủ động rà soát, tuân thủ đầy đủ các quy định về an toàn thực phẩm của thị trường EU.

Văn phòng SPS Việt Nam là cơ quan đầu mối tiếp nhận thông tin từ Hệ thống Cảnh báo nhanh về Thực phẩm và Thức ăn chăn nuôi (RASFF) của EU về các sản phẩm thực phẩm có nguồn gốc từ Việt Nam vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.

Theo Văn phòng SPS Việt Nam, tính đến ngày 12/8/2026, cơ quan này đã ghi nhận một số cảnh báo của EU đối với hàng hóa thực phẩm xuất khẩu của Việt Nam. Để hạn chế nguy cơ hàng hóa bị cảnh báo, từ chối nhập khẩu, thu hồi hoặc áp dụng các biện pháp xử lý khác tại thị trường EU, doanh nghiệp được khuyến nghị tăng cường kiểm soát các yêu cầu liên quan đến an toàn thực phẩm.

Các sản phẩm cá ngừ Việt Nam đã xuất khẩu sang hơn 100 thị trường, trong đó có thị trường EU. Ảnh: Đức Thanh

Một trong những nội dung được Văn phòng SPS Việt Nam lưu ý là việc ghi nhãn và khai báo chất gây dị ứng. Doanh nghiệp cần rà soát đầy đủ thành phần nguyên liệu, phụ gia, đồng thời khai báo và ghi nhãn chính xác các chất gây dị ứng có trong sản phẩm.

Trong năm 2026, EU đã ghi nhận trường hợp há cảo và ravioli nhân tôm phát hiện có thành phần gây dị ứng là trứng nhưng không được ghi trên nhãn. Một số trường hợp khác cũng không thể hiện đầy đủ thông tin về chất gây dị ứng.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần bảo đảm tên gọi, thành phần và thông tin ghi nhãn phù hợp với sản phẩm thực tế. Đối với thực phẩm chay, thuần chay, Văn phòng SPS Việt Nam lưu ý cần kiểm soát chặt chẽ nguyên liệu và nguy cơ nhiễm chéo.

Theo cảnh báo được ghi nhận, đã có trường hợp phát hiện DNA động vật, gồm gà và lợn, trong sản phẩm không phù hợp với thông tin công bố.

Kiểm soát dư lượng, vi sinh vật và bao bì thực phẩm

Đối với dư lượng, chất ô nhiễm và phụ gia, Văn phòng SPS Việt Nam khuyến nghị doanh nghiệp kiểm soát chặt chẽ nguyên liệu, vùng nguyên liệu và quá trình sản xuất; đồng thời rà soát các quy định của EU về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, thuốc thú y, chất ô nhiễm và phụ gia thực phẩm để đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Doanh nghiệp cần chủ động đáp ứng các quy định hiện hành của thị trường nhập khẩu đối với từng nhóm sản phẩm.

Về vi sinh vật gây bệnh, Văn phòng SPS Việt Nam đề nghị tăng cường kiểm soát vệ sinh và kiểm nghiệm đối với các sản phẩm có nguồn gốc động vật, đặc biệt lưu ý Salmonella và Vibrio cholerae.

Trong năm 2026, EU đã ghi nhận cảnh báo đối với đùi ếch nhiễm Salmonella và phi lê cá basa phát hiện Vibrio cholerae.

Đối với các sản phẩm chiếu xạ, doanh nghiệp phải bảo đảm phù hợp với quy định của EU và thực hiện ghi nhãn đầy đủ. Trong năm 2026, đã ghi nhận 2 trường hợp liên quan đến phi lê cá tra về chiếu xạ.

Văn phòng SPS Việt Nam đồng thời lưu ý doanh nghiệp kiểm soát vật liệu, bao bì tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm. Cơ quan này đã ghi nhận trường hợp Bisphenol A (BPA) di chuyển từ bao bì vào thực phẩm, không đáp ứng yêu cầu.

Các sản phẩm phụ gia Phytogenics tăng năng suất và thay thế kháng sinh của các nhà máy thức ăn chăn nuôi và của người chăn nuôi. Ảnh: TVOne Việt Nam

Văn phòng SPS Việt Nam cũng đề nghị các cơ quan liên quan phối hợp thông tin, khuyến nghị hiệp hội, doanh nghiệp và địa phương chủ động rà soát các yêu cầu của thị trường EU, thực hiện đầy đủ các biện pháp kiểm soát để phòng ngừa nguy cơ hàng hóa bị cảnh báo hoặc từ chối nhập khẩu.

Theo Văn phòng SPS Việt Nam, việc chủ động nắm chắc và tuân thủ các biện pháp SPS của thị trường nhập khẩu sẽ góp phần tránh những thiệt hại cho doanh nghiệp do không đáp ứng quy định.

Trong quá trình thực hiện, nếu có khó khăn, vướng mắc liên quan đến việc đáp ứng quy định của thị trường EU, các cơ quan và doanh nghiệp có thể liên hệ Văn phòng SPS Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Môi trường để được hướng dẫn.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, giá trị xuất khẩu nông, lâm, thủy sản 7 tháng năm 2026 đạt gần 42,8 tỷ USD, tăng 7,5% so với cùng kỳ năm trước. Châu Á là thị trường lớn nhất chiếm 45,2% thị phần, tiếp theo là châu Mỹ (21,4%) và châu Âu (13,8%).

Trước đó, tại Văn bản số 566/TB-SPSBNNVN ngày 31/7/2026, Văn phòng SPS Việt Nam đã tổng hợp 53 thông báo của các nước thành viên WTO về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật có thể tác động đến các mặt hàng nông sản xuất khẩu của Việt Nam.

Trong số này, có 48 thông báo dự thảo lấy ý kiến, 15 thông báo đã có hiệu lực trong thời gian từ ngày 16 - 31/7/2026.

Đáng lưu ý, EU có 3 thông báo liên quan đến yêu cầu nhập khẩu động vật và cấp phép phụ gia thức ăn chăn nuôi.

Cụ thể, thông báo G/SPS/N/EU/920/Add.1 về Quy định 2026/1052 sửa đổi các yêu cầu đối với việc đưa vào EU, di chuyển và xử lý các lô hàng động vật, sản phẩm sinh sản và sản phẩm có nguồn gốc động vật. Quy định này loại gelatin và collagen khỏi phạm vi điều chỉnh; bổ sung cơ chế ngoại lệ đối với việc nhập khẩu chim phục vụ mục đích bảo tồn; đồng thời làm rõ các điều kiện xử lý rủi ro đối với sữa và sản phẩm từ trứng.

Hai thông báo còn lại liên quan đến việc cấp phép, đồng thời rút khỏi thị trường đối với một số nhóm động vật, đối với tinh dầu lá nguyệt quế, tinh dầu thì là đắng và tinh dầu thì là ngọt được sử dụng làm hợp chất tạo hương trong phụ gia thức ăn chăn nuôi. Các thông báo cũng kèm theo những cảnh báo về an toàn đối với người sử dụng.

Nam Khánh

Nguồn: Thời báo Tài chính - https://thoibaotaichinhvietnam.vn/eu-canh-bao-thuc-pham-viet-nam-doanh-nghiep-can-siet-kiem-soat-an-toan-thuc-pham-202249.html